ರಾಜಭವನ' ಇನ್ಮುಂದೆ 'ಲೋಕ ಭವನ'; ಕೇಂದ್ರದ ಆದೇಶ ಪಾಲಿಸಿದ ಮೊದಲ ರಾಜ್ಯ ಪಶ್ಚಿಮ ಬಂಗಾಳ!
ಬ್ರಿಟಿಷ್ ವಸಾಹತುಶಾಹಿ ಮನಸ್ಥಿತಿಯ ಸಂಕೇತವಾಗಿದ್ದ 'ರಾಜಭವನ'ದ ಬದಲು, ಜನಸಾಮಾನ್ಯರಿಗೆ ಹತ್ತಿರವಾಗುವ 'ಲೋಕ ಭವನ' ಎಂಬ ಹೆಸರು ಹೆಚ್ಚು ಸೂಕ್ತ ಎಂಬುದು ಇದರ ಹಿಂದಿನ ಆಶಯ.
ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದಲ್ಲಿ 'ರಾಜ' ಎನ್ನುವುದಕ್ಕಿಂತ 'ಲೋಕ' (ಜನರು) ಮುಖ್ಯ ಎಂಬ ತತ್ವದಡಿಯಲ್ಲಿ, ಕೇಂದ್ರ ಗೃಹ ಸಚಿವಾಲಯವು ದೇಶಾದ್ಯಂತ ಎಲ್ಲ 'ರಾಜಭವನ' ಮತ್ತು 'ರಾಜ್ ನಿವಾಸ್'ಗಳನ್ನು (Raj Niwas) ಕ್ರಮವಾಗಿ 'ಲೋಕ ಭವನ' ಮತ್ತು 'ಲೋಕ ನಿವಾಸ್' ಎಂದು ಮರುನಾಮಕರಣ ಮಾಡಲು ಆದೇಶಿಸಿದೆ. ನವೆಂಬರ್ 25 ರಂದು ಈ ಆದೇಶ ಹೊರಬಿದ್ದಿದ್ದು, ಇದನ್ನು ಜಾರಿಗೊಳಿಸಿದ ಮೊದಲ ರಾಜ್ಯವಾಗಿ ಪಶ್ಚಿಮ ಬಂಗಾಳ ಹೊರಹೊಮ್ಮಿದೆ.
ಶನಿವಾರ (ನ.29) ಪಶ್ಚಿಮ ಬಂಗಾಳ ರಾಜ್ಯಪಾಲ ಸಿ.ವಿ. ಆನಂದ ಬೋಸ್ ಅವರು ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಕೋಲ್ಕತ್ತಾ ಮತ್ತು ಡಾರ್ಜಿಲಿಂಗ್ನಲ್ಲಿರುವ ರಾಜಭವನಗಳ ಹೆಸರನ್ನು 'ಲೋಕ ಭವನ' ಎಂದು ಬದಲಾಯಿಸಿದರು. ಈ ವೇಳೆ ನಾಮಫಲಕದಲ್ಲಿದ್ದ 'ರಾಜ್' (Raj) ಎಂಬ ಅಕ್ಷರಗಳನ್ನು ತೆಗೆದು 'ಲೋಕ್' (Lok) ಎಂದು ಅಳವಡಿಸುವ ಮೂಲಕ ಸಾಂಕೇತಿಕವಾಗಿ ಬದಲಾವಣೆಗೆ ಚಾಲನೆ ನೀಡಿದರು.
ಪ್ರಧಾನಿ ನರೇಂದ್ರ ಮೋದಿ ಅವರ 'ವಿಕಸಿತ ಭಾರತ' ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯ ಭಾಗವಾಗಿ ಈ ಬದಲಾವಣೆ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ. ಬ್ರಿಟಿಷ್ ವಸಾಹತುಶಾಹಿ ಮನಸ್ಥಿತಿಯ ಸಂಕೇತವಾಗಿದ್ದ 'ರಾಜಭವನ'ದ ಬದಲು, ಜನಸಾಮಾನ್ಯರಿಗೆ ಹತ್ತಿರವಾಗುವ 'ಲೋಕ ಭವನ' ಎಂಬ ಹೆಸರು ಹೆಚ್ಚು ಸೂಕ್ತ ಎಂಬುದು ಇದರ ಹಿಂದಿನ ಆಶಯ. 2023 ರಲ್ಲೇ ಪಶ್ಚಿಮ ಬಂಗಾಳದಲ್ಲಿ 'ಜನ ರಾಜಭವನ' ಎಂಬ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತರಲಾಗಿತ್ತು. ಇದೀಗ ಅದು ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ 'ಲೋಕ ಭವನ'ವಾಗಿದೆ.
ಐತಿಹಾಸಿಕ ಹಿನ್ನೆಲೆ
ಕೋಲ್ಕತ್ತಾದ ರಾಜಭವನವನ್ನು 1803ರಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿದ್ದು, ಅಂದು ಇದನ್ನು 'ಗವರ್ನಮೆಂಟ್ ಹೌಸ್' ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. 1911ರವರೆಗೆ ಭಾರತದ ವೈಸ್ರಾಯ್ ಮತ್ತು ಗವರ್ನರ್ ಜನರಲ್ಗಳು ಇಲ್ಲಿಯೇ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ನಂತರ ಇದು ರಾಜ್ಯಪಾಲರ ಅಧಿಕೃತ ನಿವಾಸವಾಯಿತು. ಈಗ ಶತಮಾನಗಳ ಇತಿಹಾಸವಿರುವ ಈ ಕಟ್ಟಡಕ್ಕೆ ಹೊಸ ಹೆಸರು ಬಂದಿದೆ.
ಕಳೆದ ಮೂರು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ರಾಜಭವನವನ್ನು ಜನಸ್ನೇಹಿಯನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಲು ಹಲವು ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ರಾಜ್ಯಪಾಲ ಆನಂದ ಬೋಸ್ ತಿಳಿಸಿದ್ದಾರೆ. ನೈಸರ್ಗಿಕ ವಿಕೋಪ, ಹಿಂಸಾಚಾರದಂತಹ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ರಾಜಭವನ ನೇರವಾಗಿ ಜನರ ನೆರವಿಗೆ ಧಾವಿಸಿದೆ. ಈಗ 'ಲೋಕ ಭವನ' ಎಂಬ ಹೊಸ ಹೆಸರಿನೊಂದಿಗೆ ಈ ಜನಪರ ಕಾರ್ಯಗಳು ಮತ್ತಷ್ಟು ವಿಸ್ತರಣೆಯಾಗಲಿವೆ ಎಂದು ಅವರು ವಿಶ್ವಾಸ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ.