ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗಳಲ್ಲಿ 'ಸೀಸ'ದ ಭೀತಿ: ನಿಮ್ಮ ತಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿರುವ ತರಕಾರಿಗಳಲ್ಲಿ ಅಡಗಿದೆಯೇ ನಿಧಾನ ವಿಷ?

ಸಿಲಿಕಾನ್ ಸಿಟಿ ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗಳಿಂದ ನೀವು ತರುವ ತಾಜಾ ತರಕಾರಿಗಳು ಆರೋಗ್ಯಕ್ಕೆ ವರದಾನವಾಗುವ ಬದಲು ಮಾರಕವಾಗುತ್ತಿವೆಯೇ ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆಯನ್ನು ಕೇಂದ್ರ ಮಾಲಿನ್ಯ ನಿಯಂತ್ರಣ ಮಂಡಳಿಯ (ಸಿಪಿಸಿಬಿ) ವರದಿಯೊಂದು ಹುಟ್ಟುಹಾಕಿದೆ. ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ನಡೆಸಲಾದ ಸಮಗ್ರ ಅಧ್ಯಯನದಲ್ಲಿ ಬೆಂಗಳೂರಿನ ವಿವಿಧ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಮತ್ತು ಜಮೀನುಗಳಿಂದ ಸಂಗ್ರಹಿಸಲಾದ ತರಕಾರಿಗಳಲ್ಲಿ ವಿಷಕಾರಿ 'ಸೀಸ' (Lead) ಅಂಶವು ಎಫ್‌ಎಸ್‌ಎಸ್‌ಎಐ (FSSAI) ನಿಗದಿಪಡಿಸಿದ ಮಿತಿಗಿಂತ ಆತಂಕಕಾರಿ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿರುವುದು ದೃಢಪಟ್ಟಿದೆ ಎಂಬುದಾಗಿ ಡೆಕ್ಕನ್​ ಹೆರಾಲ್ಡ್​ ವರದಿ ಮಾಡಿದೆ.

ಬದನೆಕಾಯಿಯಲ್ಲಿ ಮಿತಿಮೀರಿದ ವಿಷಾಂಶ

ಸಿಪಿಸಿಬಿ ನೇತೃತ್ವದ ಸಮಿತಿಯು ಬೆಂಗಳೂರಿನ ವಿವಿಧ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗಳಿಂದ ಒಟ್ಟು 72 ತರಕಾರಿ ಮಾದರಿಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಿ ಪರೀಕ್ಷೆಗೆ ಒಳಪಡಿಸಿತ್ತು. ಈ ಪೈಕಿ ಶೇ. 26ರಷ್ಟು ಮಾದರಿಗಳಲ್ಲಿ ಸೀಸದ ಅಂಶವು ಅಪಾಯಕಾರಿ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿದೆ. ವಿಶೇಷವಾಗಿ 'ಸಾವಯವ (Organic) ಎಂದು ನಂಬಲಾದ ಬದನೆಕಾಯಿಯಲ್ಲಿ ಸೀಸದ ಪ್ರಮಾಣವು ನಿಗದಿತ ಮಿತಿಗಿಂತ (0.1 mg/kg) ಬರೋಬ್ಬರಿ 20 ಪಟ್ಟು ಹೆಚ್ಚಿರುವುದು ಪತ್ತೆಯಾಗಿದೆ. ಕೇವಲ ಬದನೆಕಾಯಿ ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ, ತೊಂಡೆಕಾಯಿಯಲ್ಲಿ 18 ಪಟ್ಟು, ಅವರೆಕಾಯಿಯಲ್ಲಿ 9 ಪಟ್ಟು ಹಾಗೂ ಎಲೆಕೋಸು ಮತ್ತು ಸೊಪ್ಪುಗಳಲ್ಲಿ ನಿಗದಿತ ಮಿತಿಗಿಂತ 5 ಪಟ್ಟು ಹೆಚ್ಚು ವಿಷಾಂಶ ಕಂಡುಬಂದಿದೆ.

ಹೊಲದಿಂದ ತಟ್ಟೆಯವರೆಗೆ ವಿಷ ಸೇರುತ್ತಿರುವುದು ಹೇಗೆ?

ತರಕಾರಿಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಮಟ್ಟದ ಸೀಸದ ಅಂಶ ಸೇರಲು ಕೃಷಿ ಪದ್ಧತಿಯಲ್ಲಿನ ಲೋಪಗಳೇ ಪ್ರಮುಖ ಕಾರಣ ಎಂದು ವಿಶ್ಲೇಷಿಸಲಾಗಿದೆ. ಕೈಗಾರಿಕಾ ತ್ಯಾಜ್ಯ ಮತ್ತು ಒಳಚರಂಡಿ ನೀರನ್ನು ಸಂಸ್ಕರಿಸದೆ ಕೃಷಿಗೆ ಬಳಸುವುದರಿಂದ ಸೀಸದಂತಹ ಭಾರ ಲೋಹಗಳು ಮೊದಲು ಮಣ್ಣನ್ನು ಸೇರುತ್ತವೆ. ನಂತರ ಸಸ್ಯಗಳು ತಮ್ಮ ಬೇರುಗಳ ಮೂಲಕ ಈ ವಿಷವನ್ನು ಹೀರಿಕೊಂಡು ಕಾಂಡ ಮತ್ತು ಹಣ್ಣುಗಳಿಗೆ ರವಾನಿಸುತ್ತವೆ (Translocation). 2024ರ 'ನೇಚರ್' ಅಧ್ಯಯನವು ಸೂಚಿಸಿದಂತೆ, ಪಾಲಕ್ ಮತ್ತು ಬೆಂಡೆಕಾಯಿಯಂತಹ ಬೆಳೆಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯು ಹೆಚ್ಚು ವೇಗವಾಗಿ ನಡೆಯುತ್ತದೆ. ಪರೀಕ್ಷಿಸಲಾದ 26 ಕೃಷಿ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಪೈಕಿ 23 ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಮಣ್ಣು ಸೀಸದಿಂದ ಕಲುಷಿತಗೊಂಡಿರುವುದು ಭೀತಿಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಿದೆ.

ಮಕ್ಕಳ ಆರೋಗ್ಯದ ಮೇಲೆ ಗಂಭೀರ ಬೆದರಿಕೆ

ತರಕಾರಿಗಳ ಮೂಲಕ ದೇಹ ಸೇರುವ ಸೀಸವು ಅತ್ಯಂತ ಅಪಾಯಕಾರಿ ನರವಿಷವಾಗಿ (Neurotoxin) ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಇದು ಮಕ್ಕಳಲ್ಲಿ ಮೆದುಳಿನ ಬೆಳವಣಿಗೆಯನ್ನು ಕುಂಠಿತಗೊಳಿಸಿ, ಬುದ್ಧಿಮಾಂದ್ಯತೆ ಮತ್ತು ಕಲಿಕೆಯ ತೊಂದರೆಗಳಿಗೆ ಕಾರಣವಾಗಬಹುದು. ಸಣ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಸೀಸ ದೇಹ ಸೇರುತ್ತಾ ಹೋದರೆ ಅದು ಮೂಳೆಗಳಲ್ಲಿ ಶೇಖರಣೆಯಾಗಿ ದೀರ್ಘಕಾಲದವರೆಗೆ ಕಿಡ್ನಿ ವೈಫಲ್ಯ, ಅಧಿಕ ರಕ್ತದೊತ್ತಡ ಮತ್ತು ರಕ್ತಹೀನತೆಯಂತಹ ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ತಂದೊಡ್ಡುತ್ತದೆ ಎಂದು ಆರೋಗ್ಯ ತಜ್ಞರು ಎಚ್ಚರಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಸೀಸದ ಸೇವನೆಗೆ ಯಾವುದೇ 'ಸುರಕ್ಷಿತ ಮಿತಿ' ಇಲ್ಲದಿರುವುದು ಈ ಸಮಸ್ಯೆಯ ತೀವ್ರತೆಯನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ.

ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಸುಧಾರಣೆಗೆ ತಜ್ಞರ ಶಿಫಾರಸು

ಈ ವಿಷಪೂರಿತ ಆಹಾರ ಸರಪಳಿಯನ್ನು ತಡೆಗಟ್ಟಲು ಸಿಪಿಸಿಬಿ ಮತ್ತು ಕೃಷಿ ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳು ತುರ್ತು ಕ್ರಮಗಳಿಗೆ ಕರೆ ನೀಡಿದ್ದಾರೆ. ಕೃಷಿ ಭೂಮಿಗೆ ಹರಿಯುವ ತ್ಯಾಜ್ಯ ನೀರನ್ನು ಮೂಲದಲ್ಲೇ ಸಂಸ್ಕರಿಸುವುದು ಮತ್ತು ರೈತರಿಗೆ ರಾಸಾಯನಿಕ ಕೀಟನಾಶಕಗಳ ಬದಲಿಗೆ ಸುರಕ್ಷಿತ ಪದ್ಧತಿಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಜಾಗೃತಿ ಮೂಡಿಸುವುದು ಇಂದಿನ ಅಗತ್ಯವಾಗಿದೆ. ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗೆ ಬರುವ ತರಕಾರಿಗಳನ್ನು ಎಫ್‌ಎಸ್‌ಎಸ್‌ಎಐ ಅನುಮೋದಿತ ಪ್ರಯೋಗಾಲಯಗಳಲ್ಲಿ ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ಪರೀಕ್ಷಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ಅವುಗಳ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಬಗ್ಗೆ ಮಾಹಿತಿ ನೀಡುವುದು ಸರ್ಕಾರದ ಮುಂದಿರುವ ದೊಡ್ಡ ಸವಾಲಾಗಿದೆ.