
ಶಾಂತಿ ಮಂತ್ರದ ನಡುವೆ ತಗ್ಗದ ಇಸ್ರೇಲ್ ʼರಣ ಕಹಳೆʼ: ಸಂಧಾನಕ್ಕೆ ಸಿಗದ ಕಿಮ್ಮತ್ತು
ಇರಾನ್ ಸಂಘರ್ಷಕ್ಕೆ ಅಲ್ಪವಿರಾಮ ಬಿದ್ದಿದೆ. ಆದರೆ ಲೆಬನಾನ್ ಮೇಲೆ ಬಾಂಬ್ ಎಸೆಯುತ್ತಿರುವ ಇಸ್ರೇಲ್ ಶಾಂತಿ ಮರೀಚಿಕೆ ಎಂಬಂತೆ ಮಾಡಿದೆ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ ವಿಶ್ಲೇಷಕರಾದ ಕೆ.ಎಸ್.ದಕ್ಷಿಣಾ ಮೂರ್ತಿ.
ತಾರಕಕ್ಕೇರಿದ್ದ ಇರಾನ್ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಎರಡು ವಾರಗಳ ಕದನ ವಿರಾಮ ಘೋಷಿಸಿರುವುದು ನಿಟ್ಟುಸಿರುಬಿಡುವಂತೆ ಮಾಡಿದೆ. ಆದರೆ ಈಗ ನೆಲೆಸಿರುವ ಶಾಂತಿ ಮುಂದುವರಿಯುವುದೇ, ಶಾಶ್ವತ ಪರಿಹಾರಕ್ಕೆ ಇದು ದಾರಿಮಾಡಿ ಕೊಡುವುದೇ ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆ ಇನ್ನೂ ಕಾಡುತ್ತಲೇ ಇದೆ. ಇಸ್ರೇಲ್ ಇದಕ್ಕೆ ಅನಿವಾರ್ಯವಾಗಿ ಒಪ್ಪಿಗೆ ನೀಡಿದರೂ ಲೆಬನಾನ್ ಈ ಒಪ್ಪಂದದ ಭಾಗವಲ್ಲ ಎಂದು ಕೊಂಕು ಎತ್ತಿರುವುದು ಸಮಸ್ಯೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ. ಅಮೆರಿಕ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಡೊನಾಲ್ಡ್ ಟ್ರಂಪ್ ಈ ನಿಲುವನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸುವುದು ಬಿಕ್ಕಟ್ಟಿನ ಕಟ್ಟು ಮತ್ತಷ್ಟು ಬಿಗಿಯಾಗಿದೆ.
ಕದನ ಮತ್ತು ಕದನ ವಿರಾಮ ಟ್ರಂಪ್ ಅವರ ತೀರ್ಮಾನಗಳಾಗಿರಬಹುದು. ಹಾಗಂತ ಹೊರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿಯ ಕಾರ್ಯಸೂಚಿ ಈಗಲೂ ಇರಾನ್ ಹಿಡಿತದಲ್ಲಿಯೇ ಇದೆ.
ಕದನ ವಿರಾಮ ಘೋಷಣೆಯಾದ ಬಳಿಕವೂ ಇಸ್ರೇಲ್ ಲೆಬನಾನ್ ಮೇಲೆ ಬಾಂಬ್ ದಾಳಿಗಳನ್ನು ನಡೆಸಿದೆ. ಅದರಿಂದ ಅಲ್ಲಿ 180ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ನಾಗರಿಕರು ಸಾವನ್ನಪ್ಪಿದ್ದಾರೆ. ಇದು ಶಾಂತಿ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ನಿಶ್ಚಿತವಾಗಿ ಸಂಕಷ್ಟಕ್ಕೆ ದೂಡಿದೆ. ವಿಶ್ವದ ಈ ಕುತೂಹಲಕಾರಿ ವಿದ್ಯಮಾನಗಳ ಬಗ್ಗೆ ʼದ ಫೆಡರಲ್ʼನ ಸಲಹಾ ಸಂಪಾದಕರೂ, ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ರಾಜಕೀಯ ತಜ್ಞರಾದ ಕೆ.ಎಸ್.ದಕ್ಷಿಣಾಮೂರ್ತಿ ಅವರು ನಡೆಸಿರುವ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ ಇಲ್ಲಿದೆ.
ಈ ಶಾಂತಿ ನಿಜಕ್ಕೂ ಶಾಶ್ವತವಾಗುವುದೇ?
ಇಡೀ ಜಗತ್ತು ಈಗ ಇದೇ ಪ್ರಶ್ನೆಯನ್ನು ಕೇಳುತ್ತಿದೆ. ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಅವಲೋಕಿಸಿದರೆ ನಿಜಕ್ಕೂ ಅಸ್ಥಿರವಾಗಿರುವಂತೆ ಕಾಣುತ್ತಿದೆ. ಈ ಎಲ್ಲ ಬೆಳವಣಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಇಸ್ರೇಲ್ನ ನಡೆಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸಿದರೆ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ನಿಯಂತ್ರಣವೂ ಅದರ ಕೈಯಲ್ಲೇ ಇರುವಂತೆ ಕಾಣುತ್ತಿದೆ. 2025ರ ಜೂನ್ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ಮಾತುಕತೆ ನಡೆಯುತ್ತಿದ್ದಾಗ ಅದಕ್ಕೆ ಅಡ್ಡಿಯಾಗಿ ನಿಂತಿದ್ದೇ ಇಸ್ರೇಲ್. ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಅಮೆರಿಕ ಜೊತೆ ಸೇರಿ ಇರಾನ್ ಮೇಲೆ ಬಾಂಬ್ ದಾಳಿ ಮಾಡಲು ಶುರುಹಚ್ಚಿಕೊಂಡಿತು.
ಅದೇ ಚಾಳಿ ಈ ವರ್ಷವೂ ಮರುಕಳಿಸಿತು. ಫೆ.27ರ ವರೆಗೆ ಮಾತುಕತೆಗಳು ನಡೆಯುತ್ತಲೇ ಇದ್ದವು. ಆದರೆ 28ರಂದು ಏಕಾಏಕಿ ದಾಳಿ ಆರಂಭವಾಯಿತು. ಅಸಲಿಗೆ ಅದು ಡೋನಾಲ್ಡ್ ಟ್ರಂಪ್ ಅವರ ಮೇಲೆ ಇರಾನ್ ಬೀರಿದ ಪ್ರಭಾವದ ಫಲ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ಹಾಗೆ ಇಸ್ರೇಲ್ ತಾಳಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಅಮೆರಿಕ ಕುಣಿಯುತ್ತಿರುವುದು ಎರಡನೇ ಬಾರಿ.
ಇನ್ನು ಈಗಿನ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಅವಲೋಕಸಿದರೆ ಕದನ ವಿರಾಮದ ಒಪ್ಪಂದದಲ್ಲಿ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಕಾಣಿಸುತ್ತಿರುವುದು ಕೆಂಪು ಬಾವುಟಗಳೇ. ಅವು ಅಪಾಯದ ಮುನ್ಸೂಚನೆ. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು ಲೆಬನಾನ್ ಎತ್ತಿ ಹಿಡಿದಿರುವ ಬಾವುಟ. ಇರಾನ್ನ ಪರಮೋಚ್ಛ ನಾಯಕ ಆಯತೊಲ್ಲ ಅಲಿ ಖಮೇನಿ ಅವರನ್ನು ಇಸ್ರೇಲ್ ಯಾವಾಗ ಹತ್ಯೆ ಮಾಡಿತೋ ಅದೇ ಸಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಇರಾನಿನ ಆಪ್ತ ಸ್ನೇಹಿತನಾದ ಹಿಜ್ಬುಲ್ಲಾ ಇಸ್ರೇಲ್ ಮೇಲೆ ದಾಳಿ ನಡೆಸಿತು. ಇದರಿಂದಾಗಿ ಲೆಬನಾನ್ ಈ ಸಂಘರ್ಷದಲ್ಲಿ ಸಿಕ್ಕಿಹಾಕಿಕೊಂಡಿತು. ಅದಕ್ಕೆ ಇಸ್ರೇಲ್ ಪ್ರತಿದಾಳಿ ನಡೆಸಿತು. ಆ ದಾಳಿಗಳ ಸರಣಿ ಈಗಲೂ ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತಿದೆ.
ಇಸ್ರೇಲ್ ಲೆಬನಾನ್ ಮೇಲೆ ಕೇವಲ ದಾಳಿ ನಡೆಸಿದ್ದು ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ ಅದನ್ನು ಇನ್ನಷ್ಟು ಮತ್ತಷ್ಟು ವಿಸ್ತರಿಸುತ್ತ ಹೋಯಿತು. ದಕ್ಷಿಣ ಲೆಬನಾನ್ನ ಹೆಚ್ಚಿನ ಭಾಗಗಳನ್ನು ಅದು ವಶಕ್ಕೆ ತೆಗೆದುಕೊಂಡಿದೆ ಮತ್ತು ಆಯಟ್ಟಿನ ಸ್ಥಳಗಳನ್ನು ತನ್ನ ಹಿಡಿತದಲ್ಲಿ ಇಟ್ಟುಕೊಂಡಿದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಇರಾನ್ ಮೇಲಿನ ಅಮೆರಿಕ-ಇಸ್ರೇಲ್ ಕ್ರಮಗಳಿಗೆ ನೇರಾನೇರ ಸಂಬಂಧವಿಲ್ಲದೇ ಇದ್ದರೂ ಕೂಡ ಲೆಬನಾನ್ ಈಗ ಇಸ್ರೇಲ್ ಜೊತೆ ಯುದ್ಧಕ್ಕೆ ನಿಂತಂತಾಗಿದೆ.
ಕದನ ವಿರಾಮದ ಬಗ್ಗೆ ಚರ್ಚೆ ನಡೆಯುತ್ತಿದ್ದಾಗ ಲೆಬನಾನ್ ಕೂಡ ಅದರ ಭಾಗವೇ ಆಗಿದೆ ಎಂದು ಪಾಕಿಸ್ತಾನ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಹೇಳಿತ್ತು. ಇರಾನ್ ಮಂಡಿಸಿದ ಪಸ್ತಾವನೆಯನ್ನು ಅಮೆರಿಕ ಕೂಡ ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡಿದೆ ಎಂದು ಟ್ರಂಪ್ ಹೇಳಿದ್ದರು. ಅಂತಹ ಪಸ್ತಾವನೆಯಲ್ಲಿಯೂ ಲೆಬನಾನ್ ಒಳಗೊಂಡಿತ್ತು. ಆದರೆ ನೆತನ್ಯಾಹು ಮಾತ್ರ ಕದನ ವಿರಾಮವನ್ನು ಸ್ವಾಗತಿಸುತ್ತಲೇ ಲೆಬನಾನ್ ಮಾತ್ರ ಅದರ ಭಾಗವಲ್ಲ ಎಂದು ಪಟ್ಟು ಹಿಡಿದು ಕುಳಿತರು. ಅಚ್ಚರಿಯ ಸಂಗತಿ ಎಂದರೆ ಅಮೆರಿಕ ಕೂಡ ಆ ಮಾತಿನ ಬಗ್ಗೆ ಚಕಾರವೆತ್ತಿಲ್ಲ.
ಅಮೆರಿಕ ತಾಳಿದ ಮೌನ ನೆತನ್ಯಾಹು ಅವರಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ನೀಡಿದಂತಾಯಿತು. ಇದು ಕದನ ವಿರಾಮದ ಮೇಲೆ ವ್ಯತಿರಿಕ್ತ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರಿದರೆ ಅಚ್ಚರಿಯಿಲ್ಲ. ಈಗಾಗಲೇ ʼಹೊರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿʼಯನ್ನು ಮುಚ್ಚುವುದಾಗಿ ಎಚ್ಚರಿಕೆ ನೀಡಿದೆ ಎಂಬ ವರದಿಗಳು ಕೂಡ ಬರುತ್ತಿವೆ. ಒಂದು ವೇಳೆ ಅದು ನಿಜವೇ ಆದರೆ ಅಮೆರಿಕ ಸುಮ್ಮನೆ ಕುಳಿತುಕೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲ. ಅದು ತಿರುಗೇಟು ನೀಡಿಯೇ ನೀಡುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದ ನಾವು ಮತ್ತೆ ಮೊದಲಿನ ಸ್ಥಿತಿಗೇ ಮರುಕಳಿಸಿದಂತಾಗುತ್ತದೆ.
ಮಾತುಕತೆಗಳು ಇನ್ನೂ ಆರಂಭವಾಗಿಲ್ಲ. ಅವು ಶೀಘ್ರದಲ್ಲೇ ಆರಂಭವಾಗಬೇಕಿದೆ. ಆದರೆ ಅದಕ್ಕೂ ಮುನ್ನವೇ ಇಸ್ರೇಲ್ ಲೆಬನಾನ್ ಮೇಲೆ ಬಾಂಬ್ ದಾಳಿ ನಡೆಸುವ ಮೂಲಕ ತನಗೆ ಕದನ ವಿರಾಮದ ಬಗ್ಗೆ ಒಲವಿಲ್ಲ ಎಂಬುದನ್ನು ತೋರಿಸಿಕೊಟ್ಟಿದೆ. ಹಾಗಾಗಿ ಕದನ ವಿರಾಮವು ಖಂಡಿತವಾಗಿಯೂ ಸ್ಥಿರವಾಗಿಲ್ಲ. ಇದು ಈಗ ಇರಾನ್ನ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ಮತ್ತು ಅಮೆರಿಕದ ಮರುಕ್ರಿಯೆಯ ಮೇಲೆ ಅವಲಂಬಿತವಾಗಿದೆ.
ಲೆಬನಾನ್ ಈ ಒಪ್ಪಂದದ ಭಾಗವಲ್ಲ ಎಂದು ಇಸ್ರೇಲ್ ಯಾಕೆ ಪಟ್ಟುಹಿಡಿದಿದೆ?
ಇಸ್ರೇಲ್ ದೃಷ್ಟಿಕೋನದಿಂದ ನೋಡುವುದಾದರೆ, ಅದಕ್ಕೆ ಹಿಜ್ಬುಲ್ಲಾ ಜೊತೆ ದೊಡ್ಡ ಮಟ್ಟದ ಸಮಸ್ಯೆಯಿದೆ. ಹಿಜ್ಬುಲ್ಲಾ ಕೇವಲ ಒಂದು ಸಶಸ್ತ್ರ ಪಡೆಯಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಅದು ಲೆಬನಾನ್ನ ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ರಾಜಕೀಯ ಪಕ್ಷವೂ ಹೌದು. ಲೆಬನಾನ್ನ ರಾಜಕೀಯದಲ್ಲಿ ಅದು ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸುತ್ತದೆ.
ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಗಮನಿಸಿದರೆ, 1982ರಲ್ಲಿ ಇಸ್ರೇಲ್ ಲೆಬನಾನ್ನ್ನು ಆಕ್ರಮಿಸಿಕೊಂಡಾಗ, ಇಸ್ರೇಲ್ನ್ನು ಅಲ್ಲಿಂದ ಹೊರಗಟ್ಟಿದ್ದು ಇದೇ ಹಿಜ್ಬುಲ್ಲಾ. ಇದು ಆ ಸಂಘಟನೆಗೆ ದೊಡ್ಡ ಹೆಸರನ್ನು ತಂದುಕೊಟ್ಟಿತು. ಲೆಬನಾನ್ನಲ್ಲಿ ಶಿಯಾ ಸಮುದಾಯದ ಪ್ರಾತಿನಿಧ್ಯ ಹೆಚ್ಚಿದ್ದು, ಹಿಜ್ಬುಲ್ಲಾ ಆ ಸಮುದಾಯವನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತದೆ, ಇದು ಆ ಸಂಘಟನೆಯ ಪ್ರಭಾವ ಮತ್ತಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚುವಂತೆ ಮಾಡಿದೆ.
ಅದರ ಸದಸ್ಯರು ಸಂಸತ್ತಿನಲ್ಲಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು ಸರ್ಕಾರದಲ್ಲಿ ಸಚಿವರೂ ಆಗಿದ್ದಾರೆ. ಲೆಬನಾನ್ ಅಧಿಕೃತ ಸೇನೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರೂ ಸಹ, ಅದು ಹಿಜ್ಬುಲ್ಲಾದಷ್ಟು ಶಕ್ತಿಶಾಲಿಯಾದಂತೆ ಕಾಣುತ್ತಿಲ್ಲ. ಲೆಬನಾನ್ನಲ್ಲಿ ಸೇನಾಡಳಿತ ಮತ್ತು ಹಿಜ್ಬುಲ್ಲಾ ನಾಯಕತ್ವ ಹೀಗೆ ಹಲವು ಶಕ್ತಿ ಕೇಂದ್ರಗಳಿವೆ; ಆದರೆ ಇವೆಲ್ಲದರ ನಡುವೆ ಹಿಜ್ಬುಲ್ಲಾ ಹೊಂದಿರುವ ಶಕ್ತಿ ಮಾತ್ರ ಅಪಾರವಾದುದು.
ಇಸ್ರೇಲ್ಗೆ ಎರಡು ಪ್ರಮುಖ ಬೆದರಿಕೆಗಳಿವೆ: ಒಂದು ಹಿಜ್ಬುಲ್ಲಾ ಮತ್ತು ಇನ್ನೊಂದು ಇರಾನ್. ಇರಾನ್ ವಿರುದ್ಧ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳುವಂತೆ ಅಮೆರಿಕವನ್ನು ಒಪ್ಪಿಸುವ ಮೂಲಕ ಇಸ್ರೇಲ್ ಆ ಸಮಸ್ಯೆಯನ್ನು ಒಂದು ಮಟ್ಟಿಗೆ ನಿಭಾಯಿಸಿದೆ. ಆದರೆ ಹಿಜ್ಬುಲ್ಲಾ ಬೆದರಿಕೆ ಇನ್ನೂ ಜೀವಂತವಾಗಿ ಉಳಿದಿದೆ. ಹಿಜ್ಬುಲ್ಲಾ ತನ್ನ ಶಸ್ತ್ರಾಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಬೇಕು ಎಂಬ ಹಿಂದಿನ ಒಪ್ಪಂದಗಳು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಜಾರಿಯಾಗಿಲ್ಲ.
ನೆತನ್ಯಾಹು ಅವರಿಗೆ ಇದು ಹಿಜ್ಬುಲ್ಲಾವನ್ನು ಮಟ್ಟಹಾಕಲು ಸಿಕ್ಕಿರುವ ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ಅವಕಾಶ. ಇರಾನ್ನಂತೆ ಹಿಜ್ಬುಲ್ಲಾ ಕೂಡ ಇಸ್ರೇಲ್ನ ಅಸ್ತಿತ್ವಕ್ಕೇ ಅಪಾಯ ಎಂದು ಅವರು ಪರಿಗಣಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಇದೇ ಕಾರಣಕ್ಕಾಗಿ ಅವರು ಲೆಬನಾನ್ ಮೇಲಿನ ಹಿಡಿತ ಸಡಿಲಿಸಲು ಸಿದ್ಧರಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ಕದನ ವಿರಾಮದ ಹೊರತಾಗಿಯೂ ಬಾಂಬ್ ದಾಳಿಯನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.
ಡೊನಾಲ್ಡ್ ಟ್ರಂಪ್ ಮತ್ತು ಇಸ್ರೇಲ್ ಪ್ರಧಾನಿ ಬೆಂಜಮಿನ್ ನೆತನ್ಯಾಹು ನಡುವಿನ ಆಪ್ತ ಸಂಬಂಧ ಯಾವುದನ್ನು ಬಿಂಬಿಸುತ್ತದೆ?
ಕಳೆದ ಹಲವಾರು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ನೆತನ್ಯಾಹು ಅವರು ಬರಾಕ್ ಒಬಾಮಾ, ಜಾರ್ಜ್ ಡಬ್ಲ್ಯೂ ಬುಷ್ ಮತ್ತು ಜೋ ಬಿಡೆನ್ ಸೇರಿದಂತೆ ಅಮೆರಿಕದ ಹಲವು ಅಧ್ಯಕ್ಷರನ್ನು ಇರಾನ್ ವಿರುದ್ಧ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳುವಂತೆ ಒಪ್ಪಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಅವರು ಅದಕ್ಕೆ ಒಪ್ಪಿರಲಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಟ್ರಂಪ್ ಮಾತ್ರ ನೆತನ್ಯಾಹು ಅವರ ಮಾತಿಗೆ ಮಣಿದಿದ್ದರು.
ಟ್ರಂಪ್ ಅವರ ಮೊದಲ ಅವಧಿಯ ಆಡಳಿತದಲ್ಲಿ, ಅವರು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಇಸ್ರೇಲ್ನ ಒತ್ತಡಕ್ಕೆ ಮಣಿದು ಒಬಾಮಾ ಸಹಿ ಮಾಡಿದ್ದ ಇರಾನ್ ಪರಮಾಣು ಒಪ್ಪಂದದಿಂದ ಹೊರಬಂದರು. ಅಲ್ಲದೆ, ಅವರು ಅಮೆರಿಕದ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಟೆಲ್ ಅವಿವ್ನಿಂದ ಜೆರುಸಲೆಮ್ಗೆ ಸ್ಥಳಾಂತರಿಸಿದರು. ಈ ಮೂಲಕ ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕಾನೂನಿನ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ವಿವಾದಾತ್ಮಕವಾಗಿದ್ದ ಜೆರುಸಲೆಮ್ನ್ನು ಇಸ್ರೇಲ್ನ ರಾಜಧಾನಿಯನ್ನಾಗಿ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿ ಗುರುತಿಸಿದರು.
ಈ ನಿರ್ಧಾರಗಳನ್ನು ಕೈಗೊಂಡಾಗ ಜಾಗತಿಕವಾಗಿ ಅಂತಹ ದೊಡ್ಡ ಮಟ್ಟದ ವಿರೋಧ ವ್ಯಕ್ತವಾಗಲಿಲ್ಲ. ನಂತರ ಇಸ್ರೇಲ್ ಮತ್ತು ಅಮೆರಿಕ ಇರಾನ್ ಮೇಲೆ ದಾಳಿ ಮಾಡಿದಾಗಲೂ ಅಷ್ಟಾಗಿ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಗಳು ಬರಲಿಲ್ಲ. ಇದೇ ತಂತ್ರವನ್ನು ಮತ್ತೆ ಪುನರಾವರ್ತಿಸಬಹುದು ಎಂದು ಟ್ರಂಪ್ ಭಾವಿಸಿದ್ದರು, ಆದರೆ ಇರಾನ್ನಿಂದ ಇಷ್ಟು ಬಲವಾದ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ಬರಬಹುದೆಂದು ಅವರು ನಿರೀಕ್ಷಿಸಿರಲಿಲ್ಲ.
ಇನ್ನು ಟ್ರಂಪ್ ಮತ್ತು ನೆತನ್ಯಾಹು ಇಷ್ಟು ಆಪ್ತರಾಗಿರಲು ರಾಜಕೀಯ ಬೆಂಬಲವೂ ಒಂದು ಕಾರಣವಾಗಿದೆ. ಅಮೆರಿಕದ ರಾಜಕಾರಣದಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸುವ 'AIPAC' (ಅಮೆರಿಕನ್ ಇಸ್ರೇಲ್ ಪಬ್ಲಿಕ್ ಅಫೇರ್ಸ್ ಕಮಿಟಿ) ಟ್ರಂಪ್ ಅವರಿಗೆ ಬಲವಾದ ಬೆಂಬಲ ನೀಡುತ್ತಿದೆ.
ಜೊತೆಗೆ, ಟ್ರಂಪ್ ಅವರ ಬೆಂಬಲದ ದೊಡ್ಡ ಭಾಗವಾಗಿರುವ 'ಇವಾಂಜೆಲಿಕಲ್ ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ನರು' ಇಸ್ರೇಲ್ ಪರವಾಗಿ ನಿಂತಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಗುಂಪುಗಳು ರಾಜಕೀಯವಾಗಿ ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕವಾಗಿ ಟ್ರಂಪ್ಗೆ ಬೆಂಬಲ ನೀಡುತ್ತಿವೆ. ಸಹಜವಾಗಿಯೇ, ಇಂತಹ ಬೆಂಬಲಿಗರನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಯಾವುದೇ ನಾಯಕರು ಅವರ ಹಿತಾಸಕ್ತಿಗಳಿಗೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿಯೇ ನಡೆಯುತ್ತಾರೆ.
ಇಸ್ರೇಲ್ ಜೊತೆಗೆ ಟ್ರಂಪ್ ಹೊಂದಿರುವ ಆತ್ಮೀಯತೆಗೆ ಕಾರಣಗಳಿವೆ. ಅದು ರಾಜಕೀಯ ಬೆಂಬಲ, ಧನಸಹಾಯ ಮತ್ತು ಸೈದ್ಧಾಂತಿಕ ಹೊಂದಾಣಿಕೆಯಿಂದ ಪ್ರಭಾವಿತವಾಗಿದೆ. ಅಂತಿಮ ನಿರ್ಧಾರಗಳು ಅವರದ್ದೇ ಎಂದು ಕೆಲವರು ವಾದಿಸಿದರೂ, ನೆತನ್ಯಾಹು ಅವರ ಪ್ರಭಾವವು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿದೆ.
ಜಾಗತಿಕ ಒತ್ತಡವನ್ನು ಧಿಕ್ಕರಿಸುವಷ್ಟು ಇಸ್ರೇಲ್ ಶಕ್ತಿಶಾಲಿಯಾಗಲು ಕಾರಣವೇನು?
2023ರ ಅಕ್ಟೋಬರ್ 7ರಂದು ಹಮಾಸ್ ನಡೆಸಿದ ದಾಳಿಗೆ ಇಸ್ರೇಲ್ ನೀಡಿದ ಪ್ರತ್ಯುತ್ತರವನ್ನು ನೀವು ಗಮನಿಸಬೇಕು. ಅದು ಗಾಜಾದಲ್ಲಿ ಭೀಕರವಾಗಿ ಪ್ರತಿಕಾರ ತೀರಿಸಿಕೊಂಡಿತ್ತು ಮತ್ತು ಈ ಸಂಘರ್ಷವು ಸುಮಾರು ಎರಡು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಮುಂದುವರಿಯಿತು. ಹತ್ತಾರು ಸಾವಿರ ಸಾವುನೋವುಗಳು ಮತ್ತು ವ್ಯಾಪಕ ವಿನಾಶದೊಂದಿಗೆ, ಅನೇಕರು ಇದನ್ನು ಅಸಾಮಾನ್ಯವಾದ ದಾಳಿ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಜಾಗತಿಕ ಟೀಕೆಗಳು ಎಷ್ಟೇ ಜೋರಾಗಿದ್ದರೂ ಇಸ್ರೇಲ್ ತನ್ನ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಗಳನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಲಿಲ್ಲ. ಇದಕ್ಕೆ ಪ್ರಮುಖ ಕಾರಣ ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ರಚನೆ. ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯ ಭದ್ರತಾ ಮಂಡಳಿಯು ಮಾತ್ರ ಒಂದು ದೇಶದ ವಿರುದ್ಧ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳಲು ಅಧಿಕಾರ ನೀಡಬಲ್ಲದು ಮತ್ತು ಅದರ ಯಾವುದೇ ಒಬ್ಬ ಕಾಯಂ ಸದಸ್ಯ ರಾಷ್ಟ್ರವು ಅದನ್ನು 'ವೀಟೋ' ಮಾಡಬಹುದು.
ಕಳೆದ ಅನೇಕ ದಶಕಗಳಿಂದ ಅಮೆರಿಕ ಸತತವಾಗಿ ಇಸ್ರೇಲ್ನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುತ್ತಾ ಬಂದಿದೆ. ಇದು ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪರಿಣಾಮಗಳು ಇಸ್ರೇಲ್ ಮೇಲೆ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರದಂತೆ ಸುರಕ್ಷಿತವಾಗಿ ಇರಿಸಿದೆ. ಟ್ರಂಪ್ ಅಥವಾ ಬೈಡನ್ ಯಾರೇ ಇರಲಿ, ಅಮೆರಿಕ ಇಸ್ರೇಲ್ಗೆ ಆರ್ಥಿಕ, ಮಿಲಿಟರಿ ಮತ್ತು ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಬೆಂಬಲವನ್ನು ನೀಡುತ್ತಾ ಬಂದಿದೆ.
ಅಮೆರಿಕದ ಬೆಂಬಲ ಇಷ್ಟು ಗಟ್ಟಿಯಾಗಿ ಇರುವುದರಿಂದಲೇ ಇಸ್ರೇಲ್ ಯಾವುದೇ ನಿರ್ಬಂಧಗಳಿಲ್ಲದೆ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಲು ಅವಕಾಶವಾಗಿದೆ. ಇದು ಜಾಗತಿಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಬೇರು ಬಿಟ್ಟಿರುವ ಸಮಸ್ಯೆಗಳಿಗೆ ಕನ್ನಡಿ ಹಿಡಿಯುತ್ತದೆ, ಅಲ್ಲಿ ಅಧಿಕಾರದ ಬಲವು ಎಲ್ಲ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆಯನ್ನು ಮೀರಿ ನಿಲ್ಲುತ್ತದೆ.
ಅಮೆರಿಕ ಅಥವಾ ಇಸ್ರೇಲನ್ನು ಹೊಣೆಗಾರರನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಬಹುದೆ?
ತಾತ್ವಿಕವಾಗಿ ಮಾತನಾಡುವುದಾದರೆ ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯ ಭದ್ರತಾ ಮಂಡಳಿಗೆ ಅಂತಹ ಅಧಿಕಾರವಿದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, 9/11 ದಾಳಿಯ ನಂತರ, ಅಮೆರಿಕ ಅಫ್ಘಾನಿಸ್ತಾನದಲ್ಲಿ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳುವ ಮೊದಲು ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಬೆಂಬಲವನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡಿದ್ದು ನಿಮಗೆ ನೆನಪಿರಬಹುದು.
ಆದರೆ, ಇರಾಕ್ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ, ವಿರೋಧದ ಮುನ್ಸೂಚನೆ ಸಿಕ್ಕಾಗ ಅಮೆರಿಕ ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯನ್ನು ಕಡೆಗಣಿಸಿತು. ಈಗ ಇರಾನ್ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿಯೂ ಕೂಡ ಅಮೆರಿಕ ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯನ್ನು ಮತ್ತು ತನ್ನ ನ್ಯಾಟೋ ಮಿತ್ರರಾಷ್ಟ್ರಗಳನ್ನೂ ಸಾರಾಸಗಟಾಗಿ ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸಿದೆ.
ಐರೋಪ್ಯ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳಿಗೆ ಅಮೆರಿಕಕ್ಕೆ ಮೂಗುದಾರ ತೊಡಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಿಲ್ಲ. ಚೀನಾ ಮತ್ತು ರಷ್ಯಾದಂತಹ ದೇಶಗಳು ಸೀಮಿತ ಅಥವಾ ತೆರೆಯ ಹಿಂದಿನ ಪಾತ್ರಗಳನ್ನು ಮಾತ್ರ ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿವೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಚೀನಾ ಪಾಕಿಸ್ತಾನದ ಮೂಲಕ ಕದನ ವಿರಾಮದ ಮಾತುಕತೆಗಳ ಮೇಲೆ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರಿರುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇರುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ಅದು ಅಮೆರಿಕವನ್ನು ನೇರಾನೇರ ಎದುರಿಸಿಲ್ಲ.
ಇವೆಲ್ಲದರಿಂದ ವ್ಯಕ್ತವಾಗುವ ಸಂಗತಿ ಏನೆಂದರೆ ಪ್ರಸ್ತುತ ಅಮೇರಿಕ ಅಥವಾ ಇಸ್ರೇಲ್ ಮೇಲೆ ನಿಯಂತ್ರಣ ಹೇರಲು ಯಾವುದೇ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ ಕಾರ್ಯವಿಧಾನವಿಲ್ಲ. ಇಂತಹ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಎರಡೂ ದೇಶಗಳ ಮೇಲೆ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆಯನ್ನು ಜಾರಿಗೊಳಿಸಲು ಜಾಗತಿಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಅಸಮರ್ಥವಾಗಿದೆ.
ಇವೆಲ್ಲವನ್ನೂ ಗಮನಿಸಿದರೆ ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಅಧಿಕಾರವೇ ಎಲ್ಲ ಫಲಿತಾಂಶಗಳನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸುತ್ತದೆ ಎಂಬುದು. ವಾಸ್ತವವಾಗಿ ʼಬಲಿಷ್ಠರದ್ದೇ ಪಾರುಪತ್ಯʼ ಮತ್ತು ಅವರಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಬದುಕುವ ಹಕ್ಕು ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ನಾವು ಇಂದು ಪಶ್ಚಿಮ ಏಷ್ಯಾದಲ್ಲಿ ಕಾಣುತ್ತಿರುವ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳು ದೃಷ್ಟಾಂತವಾಗಿ ನಿಲ್ಲುತ್ತವೆ.

